|
Atatürkçü,
Çağdaş, Ulustan Yana, Laik Eğitim.... |
|
Meslek Ahlak Kuralları 1-
GİRİŞ: 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol
Kanununun 67 nci maddesinin (k) bendinde iç denetçilerin
uyacakları etik kuralların İç Denetim Koordinasyon
Kurulunca (Kurul) belirleneceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, İç Denetçilerin Çalışma Usul
ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde
iç denetçilerin Kurul tarafından belirlenen denetim
standartlarına ve etik kurallara uymakla yükümlü
olduğu, bu standart ve kuralların da uluslararası genel kabul
görmüş standart ve kurallar dikkate alınarak
belirleneceği ifade edilmiştir. Bu çerçevede, meslek
ahlak kuralları, kamu iç denetim uygulamalarında meslek
ahlak kültürünün geliştirilmesi amacıyla
Uluslararası İç Denetçiler
Enstitüsünün (IIA) Meslek Ahlak Kuralları esas
alınarak ve diğer uluslararası mesleki kuruluşların
metinlerinden de yararlanılarak oluşturulmuştur.
İç denetim; kamu idarelerinin çalışmalarına
değer katmak ve geliştirmek için kaynakların
ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip
yönetilmediğini değerlendirmek ve rehberlik yapmak
amacıyla yapılan bağımsız, nesnel güvence
sağlama ve danışmanlık faaliyetidir. İç
denetim, bir idarenin kontrol, risk yönetimi ve yönetim
süreçlerinin etkinliğini değerlendirmek ve
geliştirmek amacına yönelik sistemli ve disiplinli bir
yaklaşım getirerek idarenin amaçlarına
ulaşmasına yardımcı olur. Meslek ahlak kuralları;
iç denetim mesleği ve uygulamasıyla ilgili ‘İlkeler’
ile iç denetçilerden beklenen davranış
tarzını tanımlayan ‘Davranış Kuralları’ndan
oluşur. Bu meslek ahlak kuralları, iç denetçi
tarafından mesleğe girişte okunup imzalanarak iç
denetim birimi ile üst yöneticiye sunulur. II- İLKELER: İç denetçilerden aşağıdaki
ilkelere uymaları beklenir.
Dürüstlük İç denetçilerin
dürüstlüğü güven verir ve böylece
vardıkları kanaat ve değerlendirmelere itimat edilmesine zemin
oluşturur.
Tarafsızlık, Nesnellik, Bağımsızlık İç denetçiler, yaptıkları
denetimlerle ilgili bilgi toplarken, değerlendirirken ve raporlarken en
üst düzeyde mesleki tarafsızlık sergiler. İç
denetçiler ilgili tüm şartların değerlendirmesini
adil ve önyargısız bir şekilde yapar ve kendisi veya
diğerlerinin menfaatlerinden etkilenmez.
Gizlilik İç denetçiler, denetim esnasında elde
ettikleri bilgilerin gizliliğine saygı gösterir, hukuki ve
mesleki zorunluluk olmadıkça bunları yayınlayamaz ve
açıklayamaz.
Yetkinlik (Ehil olma) İç denetçiler, iç denetim
hizmetlerinin yürütülmesinde gereken bilgi, beceri ve
tecrübeyi ortaya koyarlar. III- DAVRANIŞ
KURALLARI:
Dürüstlük İç denetçiler faaliyetlerini
yürütürken: Doğruluk ve sorumluluk duygusuyla hareket eder. Hukuku gözetir, hukukun ve mesleğin
gerektirdiği özel durum açıklamalarını yapar. Kanun dışı bir faaliyete bilerek ve isteyerek
taraf olmaz veya iç denetim mesleği ve idare
açısından yüz kızartıcı eylemlere
girişmez. İdarenin meşru ve etik amaçlarına
saygı duyar, katkıda bulunur. Aldıkları kararlarda kamu yararını
göz önünde bulundurur.
Tarafsızlık, Nesnellik, Bağımsızlık İç
denetçiler: Görev alanındaki sorunları ve konuları ele
alma konusunda bağımsız ve tarafsızdır. Bağımsızlıklarını her
türlü siyasi etkiden korur. Bireysel ya da kurumsal iç veya dış menfaat
ve baskılara karşı durur. Denetlenen birim ve diğer taraflarca ileri
sürülen bilgi ve görüşleri alır, ancak
kararlarını özgür iradesiyle oluşturur. Denetim raporlarını doğru ve nesnel
biçimde hazırlar (sonuçlar yalnızca elde edilen
kanıtlara dayalı olmalı ve denetim standartlarına uygun
olarak birleştirilmelidir). Değerlendirmelerinde tarafsızlığını
ihlal eden veya ihlal edebilecek herhangi bir faaliyet veya ilişkinin
içerisinde yer almaz. Bu durum, idarenin çıkarlarıyla
çatışabilecek faaliyet veya ilişkiler için de
geçerlidir. Denetçinin profesyonel yargılama
yapmasını zedeleyen veya zedeleyebilecek hiçbir menfaat
kabul etmez. Bildikleri halde açıklanmaması durumunda
denetlenen faaliyete ilişkin raporun sıhhatini bozacak tüm
önemli bulguları ortaya koyar.
Gizlilik İç
denetçiler: Görevleri sırasında elde ettikleri bilgilerin
korunması ve kullanılması konusunda ihtiyatlı olur.
Ancak, yasadışı olan veya ahlaki sayılmayan herhangi bir
faaliyeti mevzuat gereği yetkili makamlara bildirir. Sahip oldukları bilgileri, kişisel menfaatleri
için veya hukuka aykırı olarak ya da idarenin meşru ve
etik amaçlarına zarar verebilecek tarzda kullanmaz.
Yetkinlik İç
denetçiler: Sadece görevin gerektirdiği bilgi, beceri ve
tecrübeye sahip oldukları işleri üstlenir. İç denetim hizmetlerini, kamu iç denetim
standartlarına uygun bir şekilde yerine getirir. Kendi yeterlilik ve hizmetlerinin etkinlik ve kalitesini
devamlı geliştirir. IV-
UYGULANABİLİRLİK VE YÜRÜTME: Meslek ahlak kuralları, iç denetim hizmeti veren
iç denetim birimi ve iç denetçileri bağlar. Kamu
iç denetçi sertifikasına sahip olan veya iç denetçi
adayı olanlar için bu kuralların ihlali, Kurulun
yönetmelik ve idari düzenlemelerine göre değerlendirilir
ve sonuçlandırılır. Olumsuz bir
davranışın meslek ahlak kurallarında
açıkça yasaklanmamış olması, o
davranışın kabul edilebilir veya doğru olarak
değerlendirilmesi sonucunu doğurmaz. İç
denetçiler, davranışlarını
meslektaşlarıyla işbirliği ve iyi ilişkileri
destekleyecek şekilde yönlendirmelidir. İç
denetçiler: Diğer iç denetçilerle işbirliği
sağlayarak denetim mesleğinin gelişmesine katkı
sağlar. Diğer iç denetçilerle makul ve dengeli
ilişkiler kurar. V- ÇIKAR
ÇATIŞMASI: İç denetçiler denetlenen birime denetim
dışında danışmanlık veya başka hizmetler
veriyorsa, bu hizmetlerin çıkar çatışmasına
yol açmamasına özen gösterir. İç
denetçiler: Bu tür hizmetlerin yönetimin özgün yetki
ve sorumluluk alanına girmediğinden emin olmalı ve bu konular
kesinlikle denetlenen birimin yönetimine
bırakılmalıdır. Bağımsızlık ve
tarafsızlıklarını etkileyen veya etkileyebileceği
varsayılan herhangi bir menfaati reddeder. Denetlenen birimin yöneticileri, personeli ve ilgili
diğer taraflarla, bağımsız davranmasını tehdit
eden, etkileyen veya etkileyebileceği varsayılan ilişkilerden
kaçınır. Bu husus, idarenin çıkarlarıyla
çatışan ilişki ve faaliyetleri de içerir. Resmi konumlarını özel amaçları
için kullanmaz ve yolsuzluk riski içeren veya
denetçilerin tarafsızlık ve
bağımsızlıkları hakkında şüphe
uyandıracak ilişkilerden kaçınır.
|
